توسعه روشی برای اندازه‌گیری عدالت در سامانه‌های حمل‌ونقل همگانی شهری

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه صنعتی اصفهان

2 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه صنعتی اصفهان

چکیده

مقاله حاضر به توصیف و توسعه روش محاسبه میزان برقراری عدالت در توزیع خدمات حمل­ونقل همگانی در عرصه شهری می‌پردازد. به این منظور، با تلفیق دسترسی و تحرک، مفهوم توان اتصال (connectivity power) به‌عنوان منفعت اصلی حاصل از سامانه حمل‌ونقل همگانی برای شهروندان معرفی و محاسبه شده‌است. میزان اتصال یک ایستگاه تابعی از ویژگی‌های کارکردی (فرکانس، سرعت، تعداد ایستگاه تا پایان خط) خطوط گذرنده از آن است. عدالت عمودی نیز به‌عنوان رویکردی متناسب با ذات مساله انتخاب و شرح داده‌شده است. عدالت عمودی بمعنی توزیع منافع حمل‌ونقل همگانیدر پهنه شهری بر اساس میزان نیاز شهروندان است. تعداد افراد ساکن فاقد خودروی شخصی بعنوان شاخص نیاز یک ناحیه ترافیکی به خدمات حمل­ونقل همگانی در نظر گرفته شد. . ضریب همبستگی رتبه‌ای اسپیرمن برای سنجش وضعیت هر ناحیه و ضریب جینی برای سنجش وضعیت کلی شهر مورد استفاده قرار گرفتند. سپس وضعیت توزیع تسهیلات حمل‌ونقل همگانی با توجه به نیاز ساکنین هر ناحیه در سه مقطع زمانی سال پایه (وجود خطوط عادی اتوبوس متناظر با وضعیت 5 سال قبل اصفهان)، سال فعلی ( وضعیت موجود فعلی شهر اصفهان شامل سامانه‌ی اتوبوس‌رانی، خط یک BRT و ایستگاه‌های فعال در بخشی از خط 1 مترو) و سال افق (5 سال آینده، تکمیل پروژه‌های BRT و بهره­برداری کامل از خط یک مترو) مورد ارزیابی قرار گرفت. به این منظور نواحی شهری بر حسب میزان ارائه توان اتصال و نیز میزان نیاز مرتب شدند و این دو فهرست برای هر مقطع زمانی مورد مقایسه قرار گرفت. نتایج حاکی از آن است که اگر چه در وضعیت موجود شرایط بهتر از سال پایه است، وضعیت با عدالت فاصله معنی‌داری دارد. تکمیل خطوط اتوبوس تندرو و خط 1 مترو باعث بهبود معنی‌دار شرایط از منظر توازن عرضه و تقاضا خواهد شد اما ضریب جینی را بهبود نخواهد داد. همچنین نواحی دارای اولویت برای توسعه خدمات تعیین شدند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Developing A Method for Equity Measurement in Transit Systems

نویسنده [English]

  • Meisam Akbarzadeh 1
چکیده [English]

This paper describes the development of methods of calculating the amount of equity in the ‎distribution of public services in the cities. For this purpose, a combination of access and ‎mobility, the Connectivity Power as the primary benefit of the public transportation system ‎introduced for citizen. Vertical equity approach was selected as the approach. The number of ‎people without personal car was considered as an indicator of the need for public ‎transportation services were considered. The state of public transport facilities are distributed ‎according to the needs of residents of each area in the three-year base period (there are regular ‎bus lines corresponding to the condition of 5 years), the current year (the current situation of ‎the city bus system, a BRT line and stations active in a part of the Metro Line 1) and the ‎future (5 years, completed BRT projects and full exploitation of subway line 1) deals. The ‎urban areas in terms of providing power connection as well as the needs were arranged and ‎the two lists for each period were compared. Spearman's rank correlation coefficient to ‎measure the status of each area and the Gini coefficient to measure the overall situation of the ‎city were used. The results show that although the situation is better than the base year, the ‎situation is fairly significant distance. Extremist complete bus lines and subway line 1 a ‎significant improvement in terms of the balance of supply and demand situation will not ‎improve but the Gini coefficient. The priority areas were identified for development services.‎

کلیدواژه‌ها [English]

  • public transportation
  • Social Equity
  • connectivity
  • Gini index
  • Correlation
-Foth, N.,  El-Geneidy, A. M. and Manaugh, K. (2013) “Towards equitable transit: examining transit accessibility and         social need “, Journal of Transport Geography No. 29, pp. 1–10.
- Hensher, David A. and Li, Z.  (2011) “Ridership drivers of bus rapid transit systems”, J. Transportation, Vol. 39, No. 6, 1209-1221.
-Kahn, M. E., Glaeser, E. L. and Rappaport, J. (2008) “Why do the poor live in cities? The role of public transportation”, Journal of Urban Economics Vol. 63. No. 1,  pp. 1–24.
-Litman, T. (2002) "Evaluating transportation equity", World Transport Policy & Practice, Vol. 8, No.2, pp. 50-65.
-Manaugh, K. and El-Geneidy, A. (2012) “Who benefits from new transportation infrastructure? Using accessibility measures to evaluate social equity in transit provision”, Accessibility and Transport Planning: Challenges for Europe and North America, pp. 1035-1053.
-Martens K., Golub A. and Robinson, G. (2012) “A justice-theoretic approach to the distribution of transportation benefits: Implications for transportation planning practice in the United States” , Transportation Research Part A, Vol. 46. No. 4,  pp. 684–695
-Mishraam, S., Welch, T. F. and KJha, M. (2012) ”Performance indicators for public transit connectivity in multi-modal transportation networks”, Transportation Research Part A, Vol. 46, No. 7, pp.1066–1085.
-Murray, A. and Davis, R. (2001)”Equity in regional service provision”,  Journal of Regional Science Vol. 41, No. 4, pp. 557–60. DOI10.1111/0022-4146.00233 
-Ong, P. M. and Miller, D. (2005) “Spatial and transportation mismatch in Los Angeles”, Journal of Planning Education and Research Vol. 25, No. 1, pp.43-56.
-Ricciardi, Anthony Michael, Jianhong Cecilia Xia and Currie, Graham (2015) "Exploring public transport equity between separate disadvantaged cohorts: a case study in Perth, Australia", Journal of Transport Geography,  Vol. 43, pp.111-122.
-S.Siegel, S.(1956), “Nonparametric Satatistics: for the behavioral sciences”, McGraw-Hill.
-Welch T. F. (2013) “Equity in transport: The distribution of transit access and connectivity among affordable housing units”, Transport Policy Vol. 30, pp. 283–293.