حل مدل مسیریابی وسایل نقلیه چندانباره مبتنی بر کاهش ریسک با استفاده از یک الگوریتم خفاش چندهدفه

نوع مقاله : علمی - پژوهشی

نویسندگان

1 دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

2 دانشکده مهندسی صنایع، پردیس دانشکده‏های فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده

یکی از فرآیندهای محوری در سیستم بانکداری، انتقال پول از انبار (خزانه) به مشتریان (شعب) و برگشت آن به خزانه،در بازه‏های زمانی مشخص و محدود است. عوامل متعددی مانند تعداد و محل خزانه‏ها، نحوه تخصیص شعب به خزانه‏ها، مسایل امنیتی، ناوگان حمل، مسیرهای انتقال و پراکندگی جغرافیایی شعب در انجام بهینه فرآیند انتقال پول مؤثر است. اما کلیدی‏ترین پارامتر در انجام موفق این فرآیند انتخاب مسیر مناسب به نحوی است که بتوان فرآیند پول‏رسانی را در کم‏ترین زمان با کم‏ترین ریسک به شرط اتمام فرآیند پول‏رسانی در بازه زمانی مشخص انجام داد.در این مقاله جهت حل این مسأله، یک مدل مسیریابی چندانباره دوهدفه با در نظر گرفتن نوع کالای حمل شده، طراحی شده است.برای محاسبه ریسک مسیر از شاخصهایی مانند نوع خیابان، نوع تردد مجاز، عرض خیابان و متوسط ترافیک خیابان که قبل از حل مسأله قابل سنجش است، استفاده می‏شود و شاخص‏هایی همچون ترافیک لحظه‏ای یا حوادث پیش‏بینی نشده،‏ نادیده گرفته می‏شود. با توجه به NP-hard بودن مسایل مسیریابی جهت حل مدل، از یک الگوریتم خفاش چند هدفه برای مسایل واقعی یک بانک استفاده شده است. به دلیل ماهیت پیوسته الگوریتم، نحوه تولید و رمزگشایی، جواب جدیدی طراحی شده است که منجر به کاهش زمان حل نیز می‏شود. نتایج حل نیز با الگوریتم NSGA-II مقایسه شده است. مقایسه نتایج الگوریتم‏ها با شاخص‏های چند هدفه،کارآیی الگوریتم خفاش را برای مسأله موردنظر نشان می‏دهد.

کلیدواژه‌ها